donderdag 25 augustus 2016

Erg zwoele nacht...

Een etmaal (24 uur) waarbij het kwik nooit onder 20 graden zakt (dus ook niet 's nachts) noemen we een tropische nacht. Dergelijke nachten zijn in ons land erg zeldzaam, en al helemaal eind augustus.

Het lijkt er sterk op dat komende nacht het kwik in meerdere regio's boven 20 graden zal blijven, zeker in de steden. De steden hebben in de zomer na een zonnige dag traditiegetrouw wat hogere minima omdat het beton en de bakstenen de warmte van het zonlicht opslaan en 's nachts maar traag afgeven. Het verschil met het platteland tien kilometer verderop kan gemakkelijk meerdere graden bedragen.

Daarnaast komt dat er sprake is van een sterke temperatuursinversie met op een paar honderd meter hoogte deze nacht nog vlot 25 graden! Dus hoger gelegen gebieden zullen daar wat invloed van hebben.

Het belang van hoge minima is niet te onderschatten want warme nachten zorgen voor extra gezondheidsproblemen bij bepaalde categorieën van mensen. Goede afkoeling 's nachts kan ertoe bijdragen dat het lichaam deels recupereert tussen de warme dagen en dat een slaaprust gegarandeerd is. Bij erg warme nachten echter is dat veel minder het geval en wordt het lichaam, zeker bij bvb oudere mensen, extra uitgeput. Vandaar dat actueel het hitteplan van de overheid van kracht is!

Gelukkig is de warmte overdag voorlopig best draagbaar, ondanks de 33 graden op veel plaatsen. Dit komt omdat de lucht erg droog is. Veelal is de luchtvochtigheid in dergelijke situaties veel hoger en beleven we dergelijke 33 graden als uiterst onaangenaam. Nu ervaren we de hitte eerder als op onze reisbestemmingen in het zuiden: draagbaar. De komende dagen echter neemt de vochtigheid gestaag toe en wordt het meer plakkerig.

woensdag 24 augustus 2016

Hoe extreem is de huidige warme luchtmassa?

T850

Meteorologen gebruiken niet de temperatuur op 2 meter om een luchtmassa en haar eigenschappen te bepalen, want op waarnemingshoogte ('neushoogte' zoals men het soms al eens durft te noemen) is er te veel invloed van de bodem en de instraling van de zon (water, land, zand, bos, etc...). Daarmee dat het kwik sterk schommelt tussen de minima 's morgens en de maxima in de namiddag.

Hoger in de atmosfeer is de invloed van de bodem weg en kunnen we beter een luchtmassa van uur tot uur volgen. Als referentie wordt een hoogte van 1.5 km genomen. Om correct te zijn, de hoogte waar de luchtdruk 850 hPa bedraagt, wat grofweg overeenkomt met eerder genoemde hoogte. We noemen deze temperatuur kortweg T850.

Om de luchtmassa's zuiver thermisch te bepalen volstaat het dus naar deze T850 te kijken. Zoals reeds eerder op deze blog aangegeven stijgt deze T850 dezer dagen rond tot iets boven 20 graden (Rond middernacht tekende de ballonoplating op de luchtmachtbasis van Bevekom op 850 hPa reeds een temperatuur op van 19.8 °C!). 

Twintig graden op dat niveau is erg veel. De gemiddelde temperatuur op 850 hPa bedraagt in de maanden juni tot en met augustus zo'n 8 à 9 graden (zie onderstaande kaart).
Over het zuiden van Spanje en Noord-Afrika is dit 20 graden en meer, over IJsland is dat slechts 2 graden!

Een luchtmassa bij ons kan opwarmen door diverse redenen. Een ervan is dat hogedruk de luchtmassa naar benedendrukt en dus als het ware samendrukt tegen de grond. En we weten allemaal dat het samendrukken van lucht gepaard gaat met een (diabatische) opwarming. Een ander fenomeen om de luchtmassa bij ons te doen opwarmen is simpelweg dat er lucht naar ons wordt aangevoerd uit een gebied waar het warmer is dan bij ons. Dit noemen we advectie van warme lucht. Doorgaans komt deze lucht uiteraard uit het zuiden. Veelal koelt de lucht onderweg wel wat af, dus lucht die helemaal uit Afrika naar ons wordt geblazen zal zelden zo warm zijn als in het brongebied.

Hoe uitzonderlijk?

Om een luchtmassa met een T850 van 20 graden tot bij ons te krijgen waarbij het ook boven ons minimum 20 graden is op die hoogte, is heel wat nodig en daarmee gebeurt dit ook niet elke maand en zelfs niet elke zomer.

Sinds 2006 is het slechts zo'n 9 keer voorgekomen dat dergelijk warme lucht ons (centraal België als referentie) kon bereiken.

Uiteraard is in die 11 jaar vaker de tropische grens van 30 graden gehaald, wat meteen aangeeft dat extreem warme temperaturen op die hoogte geen vereiste zijn om tropische hitte aan de grond te genereren. Zeker in de maanden juni en juli, met een hoogstaande zon en lange dagen, is 15 graden op 850 hPa meer als voldoende om de kansen op tropische waarden te halen.

In juni komt de 20 graden-isotherm op 850 hPa trouwens maar zelden tot bij ons, dit is in die 11 jaar slechts 1 keer het geval geweest: op 28 juni 2011. In alle 9 gevallen klom het kwik boven 30 graden met een uitschieter op 19 juli 2006 (36.2 graden).

In dezelfde 11 jaar is het slechts 1 maal voorgekomen, naast deze van nu, dat wede 20 graden haalden op 850 hPa, op 20 augustus 2009. Het werd toen 33 graden in Ukkel. 

Onderstaande grafiek heeft de berekening van het Amerikaanse weermodel. De Dikke rode lijn geeft de gemiddelde waarde aan en deze schommelt rond 8 graden. Het is duidelijk dat de komende dagen er sprake is van een abnormaal hoge afwijking naar boven. Wat tevens opvallend is aan deze situatie is dat het kwik zo lang op een extreem hoog niveau van rond 20 graden blijft. Vaak duurt dat amper een dag, hoogstens 2 dagen. Nu is er al snel sprake van 5 dagen, en dat is zeer uitzonderlijk.

Vanaf zondag (28 augustus) duikt het kwik abrupt de dieperik in, gepaard gaande eventueel met onweer. Maar daarna blijft het kwik op 850 hPa kennelijk schommelen rond of boven de normale waarde, wat zou inhouden dat het niet meteen koud zal worden.

Maar zo warms als nu wordt het niet meer, maar zoals uit bovenstaande blijkt maken we nu echt wel een bijzondere periode mee.

Zoals intussen welbekend is een hittegolf waarschijnlijk waarbij deze zonder ongelukken een zestal dagen zal duren en waarbinnen het kwik op diverse dagen kan klimmen tot 32 à 33 graden in het centrum, wat eveneens extreem is deze tijd van het jaar.


dinsdag 23 augustus 2016

Hittegolven en Orkanen...boeiende tijden!

Na een wat zoutloze zomervakantie is de hitte-opstoot in de laatste week er van toch enigszins een verrassing. Zowel het Amerikaanse als het Europese weermodel voorzien allebei een officiële hittegolf aangezien ze beide op zaterdag weer een dikke 30 graden berekenen doordat de wind tijdelijk oostelijk wordt en de hitte wat op z'n stappen terugkomt. Immers, vrijdag wordt het door een tijdelijke noordenwind net iets koeler maar dan spreken we nog steeds over zo'n 28 graden dus de korte broek hoeft niet meteen de kast in! En de kans is trouwens reëel dat de wind pas na de middag goed en wel aanlandig wordt zodat de 30 graden net nog gehaald wordt in het centrum. Met andere woorden, de kans op een uitzonderlijk late hittegolf (sinds 1901 pas de 3de keer dat zo laat in de zomer een hittegolf gehaald wordt, zie eerdere berichtgeving op deze blog) is groot!


Zondag lijkt eveneens nog een warme dag te worden al lijkt in de loop van de dag de wind definitief te draaien naar het zuidwesten en ergens die dag komt de echte afkoeling met toenemende onweerskansen. En zo neemt het kwik de laatste week van juli een flinke duik om om 29 juli nog uit te komen op zo'n 22 à 23 graden, wat overigens nog steeds niks te koud is.

Intussen wordt dezer dagen een orkaan geboren te midden de Atlantische Oceaan, met de naam Gaston. Het is pas de derde orkaan van het seizoen nadat een uitzonderlijk vroege orkaan Alex reeds begin januari het levenslicht ziet (het orkaanseizoen begint officieel pas in juni!). Diverse weermodellen laten deze orkaan uitgroeien tot een flinke knaap en begin september ergens wordt deze orkaan opgenomen in de westcirculatie, wat overigens niet ongebruikelijk is deze periode van het jaar. Omstreeks 5 september zouden de restanten dan in onze omgeving uitkomen al is dat vanzelfsprekend nog uiterst speculatief.

maandag 22 augustus 2016

Heet...

Het wordt kantje boord om een officiële hittegolf te halen want daarvoor het met de komende dagen minstens drie maal 30 graden of meer worden in Ukkel. Maar de hitte die we hier vorige week hebben aangekondigd komt er wel degelijk. Vandaag reeds wordt het op diverse plaatsen al een aangename 23 tot 24 graden, dankzij de snelle evacuatie van een warmfront waardoor de opklaringen re vandaag sneller zijn dan voorzien.

Morgen dinsdag zitten we goed en wel in de warme lucht en zal er nauwelijks een wolkje te bespeuren zijn. Het kwik schiet dan ook door naar een goede 27 à 28 graden. De echte hitte komt pas op woensdag en donderdag in het land wanneer ons vanuit het zuiden uitzonderlijk warme lucht bereikt, zeker voor deze tijd van het jaar. Op 850 hPa, het referentieniveau om luchtmassa's te determineren en op zo'n hoogte van 1500 m, wordt het dan 20 graden. De vorige dagen zinspeelden de modellen soms dat door de zuidoostelijke wind, deze warmste lucht de Benelux moeizaam zou bereiken, maar daar zijn we collectief op teruggekomen. Met een 20 graden op 850 hPa en bijna enkel zon mogen we ons voorzien op een 30 à 31 graden op woensdag en een 32 tot in de Kempen lokaal 33 graden op donderdag.

Op vrijdag verandert er niet zo veel op de weerkaarten. In de hoogte is het dan nog een 18 à 20 graden. Maar aangezien we ons vlakbij (relatief koel) zeewater bevinden, speelt de wind op waarnemingshoogte een grote rol voor het kwik. Vanaf de wind aanlandig wordt (dus van zee het land inwaait) heeft dit onmiddellijk een afkoelende invloed op het kwik. De vraag voor vrijdag is nu net wanneer die wind goed en wel aanlandig wordt. Gebeurt dat pas tegen de middag dan is een 30 graden in het Brusselse nog mogelijk en is een hittegolf officieel een feit aangezien het zaterdag minstens 25 graden wordt opnieuw. Maar kantelt de wind en paar uur vroeger, dan zijn de kansen verkeken. Het is evenwel mogelijk dat zaterdag het kwik nipt weer de 30 graden haalt en dan is het alsnog een officiële hittegolf.

Dit is uiteraard een semantische discussie waar de mens in de straat niks aan heeft. Wordt het vrijdag maximaal 30 graden of 28 graden, voor hen zal het hoe dan ook een erg warme episode zijn van zo'n zes dagen (dinsdag tot en met zondag). Maar voor wetenschappers en klimatologen moet nu eenmaal met strikte criteria gewerkt worden om appels met appels te kunnen vergelijken.

Naast al die hitte is het opmerkelijk dat deze al dan niet officiële hittegolf gespaard blijft van enige onweersoctiviteit. Daarvoor is het paradoxaal gewoon te warm in de hoogte en dus te stabiel. Bovendien is de aangevoerde lucht zeker de eerste dagen te droog. En tenslotte ontbreekt in de hoogte elk trigger mechanisme want tot en met vrijdag is de kromming op 500 hPa anticyclonaal. Pas tegen zondag zou de onweersdreiging misschien wat kunnen toenemen maar zelfs dan hebben de modellen daar precies weinig zin in.

Record warm?

Of dit nu uitzonderlijk is, is het antwoord genuanceerd positief. Zeker wanneer het tot een officiële hittegolf zou komen, dan is dat best uitzonderlijk. Sinds 1901 tellen we in Ukkel 36 hittegolven waarvan slechts 2 zo laat in de zomer: 26/8 t.e.m 31/8/1930 (met een maximale Tmax van 31.4 graden) en 26/8 t.e.m 31/8/1942 (met een maximale Tmax van 31.3 graden). Het valt overigens op dat beide late hittegolven kort duurden. Wat de maxima betreft voorzien de modellen voor donderdag op veel plaatsen 32 graden, lokaal misschien een 33 graden. Ook dat is zo laat in augustus lang geen evidentie meer. Nemen we er de dagrecords bij voor deze periode dan zien we enkel op 25/8/1997 een gelijkwaardige waarde (met toen maxima van ruim 32 graden), 26/8/2001 met 32.7 graden, 27/8/1964 met 32.4 graden en 28/8/1930 met 31.9 graden. Dus ja, 32 en zeker 33 graden halen in de derde decade van augustus is uitzonderlijk.

Samengevat: van dinsdag tot zondag warm tot heet, droog en erg veel zon.

zaterdag 20 augustus 2016

Zomerse weer volgende week bevestigd!

Het warme zomerweer volgende week wordt bevestigd door de diverse modellen en is hiermee een quasi zekerheid. 

Na een moeizame start op maandag met veel wolken en wat regen tijdens de doortocht van een warmfront, wordt het zowel op dinsdag, woensdag als donderdag zeer zonnig met hoogstens eens wat hoge wolkensluiers.  Het kwik haalt dinsdag al een knappe 27 graden en op woensdag en donderdag bereikt het kwik op diverse plaatsen de kaap van de 30 graden.

Vrijdag spoelt bij het naar west ruimende wind koelere zeelucht het land binnen maar dan nog is een 27 à 28 graden te halen. Er verschijnen wat stapelwolken en een lokaal onweer is later op vrijdag mogelijk. Op de meeste plaatsen blijft het echter gewoon droog en zomers. Zaterdag zorgt een nieuw hogedrukgebied voor een verlenging van het zomerse weer met dan maxima rond 26 graden en veel zon. Later op zaterdag opnieuw lokaal kans op een onweer.

Hittegolf?

Tot een hittegolf komt het in dit scenario net niet. Een hittegolf is per definitie een aaneengesloten periode van minstens vijf dagen met minimum 25 graden en daarvan moeten er drie dagen minstens 30 graden halen. Dit allemaal voor het referentiestation van Ukkel. Spreken van een "hittegolf in de Kempen" is daardoor weinig zinvol want de bovengenoemde criteria zijn 'gekalibreerd' voor Ukkel. In de kempen zouden de criteria, gezien de klimatologische omstandigheden aldaar' immers hoger liggen maar daar zijn geen officiële referenties van.

Niettegenstaande het uitblijven van een officiële hittegolf is de kans dus groot dat we van dinsdag tot in het laatste weekend van de zomervakantie van een late warme en zonnige zomerperiode kunnen genieten.

vrijdag 19 augustus 2016

Hitte-opstoot krijgt vorm

Naarmate de spreiding tussen de modellen onderling en binnen de modelensembles afneemt, kunnen we stilaan een betrouwbare voorspelling doen voor warmte/hitte-opstoot die volgende week gepland staat.

Na een eerder fris weekend (vooral zondag amper 20 graden) zal het kwik vanaf maandag aan een steile klim starten. Wanneer maandag een warmfront doortrekt (met de nodige bewolking en gespetter) komen we geleidelijk terecht in subtropische lucht. Het wordt maandag al zo'n 22 à 23 graden. Dinsdag komt de advectie van warme lucht uit Frankrijk en Spanje pas goed op gang en doen we er in één klap zo'n 5 graden bij en bereiken de maxima dinsdag zo'n 27 graden. Woensdag, donderdag en vrijdag haalt het kwik waarden dichtbij 30 graden en op diverse plaatsen wordt de tropische grens bereikt. Naar zaterdag toe zien we een geleidelijke insijpelen van wat koelere lucht uit het zuidwesten met nog maxima rond 26 à 27 graden. Met andere woorden, een abrupte afkoeling lijkt het niet te worden.

Om officieel over een hittegolf te spreken moet het kwik die periode in Ukkel minstens drie maal de tropische grens van 30 graden bereiken. Of dat lukt is twijfelachtig maar niet uitgesloten. Het kwik op 850 hPa bereikt dan wel 20 graden (wat erg veel is), maar door de korter wordende dagen heeft het kwik zelfs met die hitte steeds meer moeite om de middagtemperatuur naar de tropische grens te duwen. Dat het kan heeft het verleden meermaals bewezen. Denken we maar aan de dagrecords van 28 augustus 2001 (Tmax 33 graden) en 25 augustus 1997 (tmax 32 graden). Op beide dagen klom het kwik op 850 hPa niet hoger dan 19 graden.

De T850 is dan ook slechts een referentie want er spelen nog andere parameters een rol ook. Denken we maar aan de advectie in de onderste luchtlagen (onder het 850 hPa niveau). Indien deze grondstroming meer zuid is, kan warme lucht uit Frankrijk (dat in dergelijke situaties als warmtebron dient) ons makkelijker bereiken. Nu is de grondstroming meer zuidoost en blijft die hete Franse lucht wat meer buiten onze grenzen. Ook de lucht lijkt wat droger dan in gelijkaardige situaties in het verleden (te zien aan de dauwpunten en de TE850). Hierdoor koelen de nachten wat meer af en moet het kwik overdag een langere klim maken vooraleer het kwik de piek bereikt en eind augustus zijn de dagen al een pak korter dan pakweg begin juli!

Maar in delen van Frankrijk wordt het dus wel nog warmer, zelfs tot in Parijs. Daar berekenen de modellen van woensdag tot vrijdag maxima van 30 graden en meer. De temperatuur op 850 hPa is dan ook nog net iets warmer, tot 22 à 23 graden!!

Overigens lijkt deze periode gepaard te gaan met erg veel zon en de onweerkansen blijven, in tegenstelling met wat we uit die hoek normaal kunnen verwachten bij dergelijke hitte-opstoten, beperkt.

donderdag 18 augustus 2016

Hitte-verwachting volgende week - update - EDIT

De verwachting voor volgende week blijft zeer spannend. De diverse globale weermodellen blijven een hitte-opstoot voorspellen vanaf pakweg volgende dinsdag.

De meest recente berekening van het Europese weermodel (ECMWF) hiernaast (bron: ECMWF) toont duidelijk een significante opwarming van de atmosfeer boven de Lage Landen met een stijging van het kwik van maar liefst 15 graden op 3 dagen tijd (T850 van +5 graden op zondag naar +20 graden op woensdag!). Dit althans wat de deterministische (operationele) run betreft. Zo'n model maakt daarnaast nog een ganse reeks berekeningen (oplossingen) waarvan de beginsituatie opzettelijk verstoord wordt om te zien hoe het model hierop reageert. En deze oplossingen zijn in dunne lijntjes weergegeven. De gekleurde vlakken geven de uiteindelijke spreiding weer waartussen de oplossingen zich bevinden. Hoe smaller de gekleurde 'pluim', hoe zekerder de voorspelling. Zeker de eerste dagen is de pluim erg smal en bijgevolg de voorspelling vrij zeker. In deze situatie zien we vooral vanaf dinsdag de pluim erg uitwaaieren.

Niettemin zien we een sterke concentratie aan oplossingen bovenaan deze spreidingspluim (donkere kleur) waardoor in dit geval de kans op een warme oplossing groter is dan een koelere oplossing.

Ook GFS geeft dit aan al liet dit model in zij ochtendrun een zogenaamde bifurcatie zien. Dit is een situatie waar zowat de helft de ene extreme oplossing berekent (een erg warme) en de andere helft net een koudere. Uiteraard zal het gemiddelde/mediaan in zo'n geval netjes tussen beide liggen maar het is nogal duidelijk dat je in dat geval met die mediaan weinig kan aanvangen. EDIT: de 06z run van GFS herpakt zich en gaat ECMWF achterna met een ruime piek boven 15 graden, zelfs de mediaan (witte dikke lijn).


Alles heeft te maken met een door alle modellen berekende diepe hoogtetrog nabij de Britse Eilanden met aan de voorzijde ervan een significante impuls van extreem warme lucht. Extreem mogen we het noemen, want eind augustus is een T850 van ruim 20 graden niet meer evident. De oorzaak van de spreiding en bifurcatie is dat de positie van de trog en de snelheid waarmee deze trog oostwaarts opschuift allesbepalend is voor de ligging van de thermische tong (de zone met warmste lucht).

Zo berekende GFS de positie vanmorgen net iets meer oostwaarts waardoor de warmste lucht net ten oosten van de Benelux komt te liggen. De andere modellen geven de trog wat verder ten westen en laten de tong samenvallen met ons land. Onderstaande twee kaarten geven de bovenluchttrog in het GFS model (operationele oplossing) van zowel de 00z run als de 06z run. Het is duidelijk dat de 06z run in lijn ligt van het Europese en dus warmere en stabielere oplossing.


De spreiding onderling tussen de modellen leert ons eveneens dat het Europese model met vlag en vaandel bovenaan de grafiek reikt, zowel bij de meest recente run als de run van gisterenavond. De operationele ochtendruns van het Canadese model GDPS en het Amerikaanse GFS zijn minder spectaculair maar niettemin gaan ook zij vlot tot 15 graden op 850 hPa.


Hoe extreem de impuls van warme lucht zal zijn, daar hebben we dus het raden naar. Maar de kans dat het na dinsdag tot pakweg vrijdag/zaterdag ruim 26/27 graden wordt is groot te noemen en de kans dat het kwik diverse dagen dichtbij 30 graden komt wordt steeds aannemelijker.

Pukkelpopramp...exact 5 jaar geleden

Vandaag begint Pukkelpop pas echt en dag op dag vijf jaar terug was dat niet anders. 

De weersituatie op 18 augustus 2011 was echter desastreus. Die dag bevond ons land zich nabij het grensvlak tussen zeer warme lucht over het Europese vasteland en veel koelere zeelucht ten noorden van het grensvlak. In de warme lucht naderde in de namiddag een thermisch lagedrukgebied vanuit Frankrijk, mede aangestuurd door een scherper wordende hoogtetrog die eveneens ons land naderde.

Gevolg was een zeer kortstondige cocktail van dynamiek en onstabiliteit, pal in de namiddag en vooravond. Tegen 18h lokale tijd hadden buien, die zich eerder over het centrum van België hadden gevormd, zich gegroepeerd tot een groot onweercomplex over de Kempen (onderstaand satellietbeeld).


Een thermisch laag bevond zich rond die tijd over ons land en zorgde voor een gunstig windveld om de nodige windshering op te wekken over de oostelijke landshelft (onderstaand beeld,bron Meteowing).


Op het grensgebied met de onstabiele lucht over het zuiden en de gebieden met hoge windshering over het noorden was de situatie voor 'dynamische' buien erg gunstig. De EHI index combineert beide en wordt hoger des te meer onstabiliteit en gunstige windshering overlappen. Op onderstaande beeld (bron Dehenauw/KMI) is te zien hoe de EHI oploopt tot boven 2 over de Kempen, wat hoog is.

Op de radarbeelden zien we omstreeks 18h15 een bow-achtig complex naderen richting Kiewit ('K' op onderstaand beeld, bron KMI). De zgn. 'bookend vortex' trekt vlakbij Kiewit door. Het is nabij deze vortex dat de sterkste windstoten te verwachten zijn.


Uit een analyse van het KMI blijkt dat er zich geen hoosverschijnselen hebben voorgedaan, op basis van onder meer de windschade ter plaatse, en dat de schade gefragmenteerd was en zich uitstrekte over enkele 100den meter.

Wat hier eigenlijk vooral een rol speelde was het 'impact-aspect' van het onweer. De festivalgerelateerde constructies (lichtmasten, tenten, etc) en de extreme concentratie en mensen op een klein gebied in combinatie met een zwaar doch niet-extreem zwaar onweer, was hier vooral desastreus. Er vielen uiteindelijk vijf slachtoffers te betreuren.

Op het internet zijn diverse video's te vinden waarop te zien is dat er minutenlang sprake was van felle windstoten, zware regenval en hagelval van zo'n 2 cm diameter... Opvallend was ook hoe donker het werd bij passage van het onweercomplex...



Dit jaar is de situatie niet vergelijkbaar en is er voor Pukkelpop. Wel is er vooral tijdens het weekend sprake van wisselvallig weer met vooral vrij veel wind en zeker op zondag de nodige buien. De rukwinden kunnen oplopen tijdens het weekend tot 60 km/h. Maar toestanden zoals vijf jaar terug zijn dit jaar niet aan de orde.










woensdag 17 augustus 2016

Kans op hittegolf volgende week wordt steeds groter!

Of het daadwerkelijk tot een zeer late officiële hittegolf komt (minimum 5 dagen achtereen minstens 25 graden waarvan minstens 3 met 30 graden of meer) is nog onzeker, maar de kansen op enkele dertigers stijgen.

Reeds enkele dagen is dit te zien bij het Ameruikaanse GFS weermodel en ook het Europees model laat dit steeds duidelijker zien, evenwel bij beide modellen met een grote onzekerheidsmarge. 

Niettemin berekenen beide (en trouwens ook bvb het Britse model UKMO) in hun avondruns een duidelijke stagnerende diepe trog ten westen van het Europese vasteland waardoor de stroming enkele dagen zuidelijk kan worden met 'transportwarmte' als gevolg. Zowel de deterministische runs van GFS als ECMWF geven extreme warmte op de referentiehoogte 850 hPa een piek rond 26 augustus van resp. 21 en 22 graden! dat zijn uitzonderlijk hoge waarden voor onze contreien. Aan de grond vertaalt dat bij beide modellen niet verwonderlijk naar waarden dichtbij 35 graden wat eind augustus al niet meer zo heel erg evident is.

Of het zover komt is nog af te wachten maar de kansen worden steeds groter. Gezien de setting is het hoe dan ook waarschijnlijk dat deze situatie slechts enkele dagen aanhoudt, want eens de trog doortrekt (ergens tijdens het laatste weekend van het zomerverlof) wordt de tropische hitte abrupt weggeblazen...

 


donderdag 11 augustus 2016

Erg kille augustusdag....

Vandaag beleefden we een erg koele augustusdag. Deze voormiddag klokte de thermometer in Ukkel af op 14.2 graden. De dag is nog niet voorbij dus het kan nog wat hoger worden maar niettemin moesten we het deze namiddag met niet veel meer dan zo'n 13 graden doen! De normale maximumtemperatuur voor 11 augustus bedraagt 23.1 graden. We zitten daar vandaag dus zo'n 9 graden onder. Over dagrecords gaan we het niet hebben want die hebben weinig waarde  (kan evenwel best want het vorige dagrecord bedroeg 15 graden 1902). 

Het kan rond deze periode nog koeler met absoluut op 13 augustus 1902 met een Tmax van amper 11.8 graden! Het was dus vandaag wat warmer dan dat maar niettemin erg kil voor de tijd van het jaar.

woensdag 10 augustus 2016

Herfst

Het was aangekondigd, onder andere op deze Weatherblog, en het is ook waarheid geworden. We kennen even herfst in het midden van de zomerperiode. Met een noordelijke stroming wordt rechtstreeks polaire lucht over West-Europa gepompt en dat blijft niet zonder gevolgen. De temperatuurafwijking op de kaart links liegt er niet om...

De temperatuur om 14h bedroeg slechts 15 graden in Middelkerke, 16 graden in Gent, 12 graden in Brussel en over de Hoge Venen. Bovendien vallen er soms pittige buien, lokaal met onweer en waait er een onaangename noordwestenwind. Het is gemiddeld zo'n 7 graden koeler dan wat we overdag normaal mogen verwachte deze periode van het jaar!

Evenzeer voorspeld is de sneeuw in de Alpen. Vanaf zo'n 2000 m is er in diverse regio's aldaar wat sneeuw gevallen.

Ook morgen donderdag is het ronduit kil en herfstachtig. Vanaf vrijdag komen we echter abrupt in een subtropische luchtmassa terecht en stijgt het kwik maar liefst zo'n 7 graden (naar ca. 23 à 24 graden). Deze meer aangename temperaturen (22 - 24 graden) houden we vast tot na het weekend met een climax op volgende week dinsdag en woensdag wanneer het zo'n 27 graden wordt. Vanaf woensdag echter neemt de kans op onweer toe en volgt een omslag naar koeler en wisselvallig weer.


zaterdag 6 augustus 2016

Operatie Knabbel

Het wil maar niet lukken deze zomer. Zelfs aan kortdurende betere momenten wordt opnieuw 'geknabbeld' door de weermodellen.

Het oorspronkelijk acceptabel weekend, incl. maandag aanstaande lijkt toch maar zozo te gaan worden. Reden daarvoor is dat de uitloper van het Azorenhoog, die al niet al te solide was in de vorige modelverwachtingen, niet krachtig genoeg is om storingen te onderdrukken die vanaf het westen naar ons toekomen. Vandaag verwachten we alvast regelmatig wolkenvelden met de meeste zon aan zee. In het oosten is zelfs een bui mogelijk. Met 22 graden scoort het kwik rond de normale waarde. Aan zee wordt het zo'n 20 graden. 

Morgen zondag leek de beste dag te gaan worden met veel zon. Evenwel lijkt een zwak koufront roet in het eten te gaan gooien want het lijkt er steeds meer op dat het front veel wolken zal produceren vanaf het westen. Reeds in de voormiddag kan het grijs zijn aan zee en tegen de middag bereikt de bewolking het centrum van het land. In de namiddag zou een groot deel van het land dan onder deze grijze smurrie moeten zitten. Het zou wel droog blijven. Hebben we geluk, dan overschatten de modellen die lage bewolking en valt het in realiteit mee (het is tenslotte nog volop zomer). Maar ik vrees voor de zon morgen. Daaraan gekoppeld kunnen we ook de 25 à 26 graden grotendeels op onze buik schijven en zullen we al blij mogen zijn met een graad of 22 à 23 in het centrum en zo'n 21 graden aan zee. Dit allemaal nog eens bij een matige, aan zee vrij krachtige, zuidwester met rukwinden aan zee tot zo'n 50 km/h.

Maandag mogen we ook vergeten wanneer een 2de koufront het land bereikt met opnieuw veel wolken en hier en daar een spat regen bij een graad of 22.

En daarna?

De eerder aangekondigde thermische dip blijft nog steeds van kracht met dinsdag tot donderdag temperaturen niet veel meer dan zo'n 18 graden en best frisse nachten.

Richtig Hemelvaartweekend alluderen de diverse weermodellen echter opnieuw op een opwarming met maxima rond of boven 25 graden. Maar deze zomer kennende houden we dat nog even geheim.

donderdag 4 augustus 2016

Sneeuw in de Alpen?

De kansen op sneeuw in de Alpen eind volgende week stijgen, sinds de laatste weermodellen de kortstondige uitval van polaire lucht over West- en Centraal Europa bevestigen.

Op grote hoogte valt er het ganse jaar door sneeuw uiteraard maar het gebeurt niet vaak dat deze sneeuw al te vinden is op zo'n 1500 m hoogte. De vorstgrens zou volgens zowel het Amerikaanse als het Europese weermodel rond 11 en 12 augustus dalen naar zo'n 1500 m in onze omgeving en de Alpen waardoor de neerslag dus vanaf deze hoogte als sneeuw zal kunnen vallen...tijdelijk uiteraard. Dit dan vooral in de oostelijke Alpen. Niettegenstaande vermeldenswaardig moeten we ook niet over-dramatiseren want het gebeurt nog wel eens af en toe!

Ook bij ons wordt het fris met die dagen amper 17 à 18 graden bij een kille noordwester. Het zal alvast weer een groot contrast vormen met de zomerse 25 graden van aanstaande zondag en maandag...

En zo "jojoot" de zomer rustig verder richting herfst...

woensdag 3 augustus 2016

Inval van rechtstreeks polaire lucht op komst

We hebben deze zomer al zowat alles gehad maar een sterke onderbreking van de zonale stroming (westelijk regime) in onze omgeving is er nog niet echt geweest. Tijdens de tweede decade van deze maand lijkt zich echter een sterke rugopbouw te voltrekken op de Atlantische Oceaan met als reactie over West-Europa een diep uitzakkende trog. Tussen beide zien we het op gang komen van diep polaire lucht vanuit de arctische gebieden.

Door deze ontwikkeling kantelt de stroming rond 10 augustus, zeker in de hoogte, naar noord en ook aan de grond wordt de wind tijdelijk pal noordelijk. Vanuit die hoek hoeven we uiteraard geen tropische temperaturen te verwachten en dit was al af te leiden uit een eerder blogbericht. Evenwel zijn we intussen augustus en is de Noordzee danig opgewarmd (vlak voor de kusten rond 19 graden) zodat de koude luchtmassa onderweg wat van haar scherpste kantjes verliest. Uiteindelijk zullen we enkele dagen een eerder noordelijke stroming te verwerken krijgen waarin zich enkele Noordzeebuien zullen ontwikkelen en het kwik moeite zal hebben de 20 graden te halen. Ook de nachten worden best koel met minima onder 10 graden. Het dieptepunt lijkt zich te voltrekken tussen pakweg 10 en 13 augustus.

Voor de kenners, de nul-gradengrens op 850 hPa zakt richting +2 graden en over Schotland zelfs richting het vriespunt. 

In de Alpen kan er rond 11 en 12 augustus wat sneeuw vallen boven 1800 m, onder voorbehoud. 

Het lijkt erop dat de trog snel wegtrekt naar het oosten en daarmee de atmosfeer vrij snel zal stabiliseren.

maandag 1 augustus 2016

twee kletsnatte dagen ....

Morgen dinsdag en ook woensdag slepen actieve storingen over ons land. Reeds vannacht gaat het soms intens regenen en morgenochtend wordt het een natte ochtendspits. In de namiddag kan de regen wat minderen maar naar woensdag toe komt een actief koufront de pluviometers nog eens vullen. Het mag duidelijk zijn dat het kwik beide dagen geen hoge toppen zal scheren en de zon ook niet overvloedig zal schijnen (lees: zo goed als niet). 

Voor de natuur alvast welkom, vooral over het westen van het land...voor de zomerliefhebber twee dagen om snel te vergeten...