zondag 30 augustus 2015

onweerkansen 30/8

De situatie is niet gek veel veranderd met deze van afgelopen nacht, we bevinden ons nog steeds in dezelfde luchtmassa met alleen nog vochtigere lucht in de grenslaag (tot 22° en lokaal meer als dauwpunt).

In een anticyclonaal gekromde hoogtestroming wordt in de mid levels een EML aangevoerd (Spaanse pluim) met flink wat CIN en een dikke CAP. De latente onstabiliteit daarboven is evenwel niet min en loopt nog op door verder hellen van de lapse rate waarbij vanavond en vannacht een MU-CAPE kan ontstaan boven 2000 J/kg. een thermisch low heeft een scherpe vore richting Benelux waardoor de wind in de noordelijke en westelijke regio's in de onderste luchtlagen meer en meer noordoostelijk wordt. Dit in combinatie met een zuidwestelijke vrij significante hoogtestroming.

Dit zorgt voor een atmosfeer vanavond met flink wat shear, ook storm relatief (SRH01 & 03).

Een herhaling van afgelopen nacht lijkt onvermijdelijk met die kanttekening dat de stroming op 700 hpa (+/- steering level) zo'n 20° gaat krimpen. Onweer dat dus opnieuw in het aanvoergebied ontstaan (Normandië) gaat dus veel meer de Noordzee op in plaats van de Benelux in te trekken. Dus met zo'n situatie zou het wel eens kunnen dat het overgrote deel van de buien op het Kanaal en de Noordzee blijven. Ook moeten we de dynamische parameters zoals EHI, STP etc relativeren want de meerderheid van de buien zullen geworteld zijn in de middelbare niveaus. dus die profiteren niet van de low level (storm relatieve) shear /helicity en evolueren niet tot supercells. ook squall line toestanden zijn niet echt een belangrijk risico bij uitblijven van een duidelijk stuurmechanisme in de hoogte.

Niettemin moeten we de kans erin houden dat enkele cellen toch het westen van de regio halen en deze kunnen opnieuw heftig zijn. De PW is opnieuw extreem hoog (tot 45mm en meer) en de Ivens index gaat rond 80 km/h: m.a.w, wateroverlast en lokale zware windstoten zijn opnieuw aan de orde, evenwel zeer lokaal (zoals afgelopen nacht trouwens!). ook hagel is mogelijk, maar opnieuw niet meer dan zo'n 2 cm. En met de slag om de arm dat de buien ons grondgebied wel degelijk moeten bereiken dan!

De onstabiele lucht verlaat ons pas maandagavond en tot die tijd is onweer een zorg. Ook morgen in het centrum en oosten kans op fel onweer, doch de kansen op cellulaire types wordt kleiner door de geruimde grondstroming.

zondag 23 augustus 2015

Herfstkaarten...

We merken er nu nog weinig van, maar de komende dagen lijken soms meer herfst dan zomer, zeker wat het weerbeeld betreft. Al zullen er zeker langere betere perioden tussen zitten. maar ik doel vooral op de weerkaarten zelf, waar een hoogtetrog bij de Britse Eilanden de scepter zwaait en storingen baart welke één voor één onze richting uitkomen. Dit in samenwerking met een straalstroom die nooit ver van ons verwijderd is. 

Met wat geluk blijven de actiefste storingen net west van ons maar helemaal ontsnappen eraan doen we geenszins. Wie herfst zegt, zegt ook wind, en wind zullen we zeker het eerder deel van de week voelen.

Zo erg abnormaal is dat allemaal niet trouwens, het tweede deel van augustus gebeurt het wel vaker dat de herfst al eens om het hoekje komt loeren. Vaak is dat trouwens weinig definitief want even dikwijls krijgen we voor de echte herfst begint nog wel een nazomer(tje). vergeet niet dat binnen een week de meteorologische herfst alweer in het land is...jaja, het gaat allemaal snel...

Hevig onweer...?

Een onweerszone trekt in de vooravond en avond van zuidwest naar noordoost over het land. Lokaal kan het vrij fel onweren maar ik verwacht geen al te grote problemen. Erg onstabiel lijkt het allemaal niet, de hoogste Te850 zijn er wat uit aan de voorzijde van de kantelende 500hpa trog, e, veel shear is er ook al niet. Rukwinden zullen er wel zijn, doch zonder veel erg en hagel boven 2 cm zie ik ook niet echt. Blijft over lokaal kans op wateroverlast bij een PW rond 40 mm. Maar ook dat eerder lokaal in in de klassieke ervoor gevoelige gebieden.

Morgen maandag lijkt de kans op onweer opnieuw toe te nemen, maar dit dan in de koele luchtmassa.

zondag 16 augustus 2015

Overstromingsgevaar in het westen van Duitsland en delen van Nederland...

Een frontale storing die gisteren nog over België trok en intussen over Duitsland is aangekomen blijft daar golven. Meer nog, door drukstijgingen over Scandinavië blijft de storing hangen. Door het grote temperatuurscontrast oost en west van het front, en de sterke convergentie op de grens, blijft de activiteit hoog en dat minstens 48 uur lang. de combinatie van een toenemende activiteit en een bijna stationaire ligging kan regionaal zorgen voor zeer hoge neerslaghoeveelheden. De modellen berekenen op een vrij smalle lijn neerslaghoeveelheden tot 60 à 70 l/m2 op 24 uur tijd en tot 120 l/m2 op 48 uur tijd. De cumulatie kaart van WRF geeft dit goed weer.

Dergelijke neerslaghoeveelheden zullen, zeker met wat reeds gevallen is de voorbije 24 uur, zeker voor problemen geven in meerdere regio's van westelijk en centraal Duitsland en ook het oosten en noordoosten van Nederland lijkt zijn deel te krijgen met eventueel meer dan 50 l/m2 de komende 30 uur. België lijkt er vooralsnog aan te ontsnappen met enkel af en toe wat regen in de oostelijke gebieden.


donderdag 13 augustus 2015

update onweersverwachting voor vandaag 13/8

Voor meer achtergrond: zie vorig bericht...

De laatste modeloutputs bevestigen het idee dat ik gisteren had. Door de positie van het ULL is er een te gekrompen hoogtestroming over Benelux waardoor de mechanische triggering (in de hoogte zeker) tegenvalt. Dat vertaalt zich in een beperkte PVA, en deze is nog het sterkst in het westen van BE en NW van FR. 

In feite is het probleem dat het ULL net te ver zit waardoor er over ons land een sterk diffluent regime heerst tussen het ULL en een vrij uitgesproken rug over NL. Dit zorgt voor een inefficiente PVA en advectie van vocht boven de PBL.

Wat de PBL betreft is deze wel vrij vochtig, getuige ook de uitgebreide stratus vanmorgen in delen van het land. Dit zal zich met instraling deze namiddag vertalen in CAPE waarden tot ruim 1500 j/kg. Echter zorgt de advectie boven de PBL voor flink wat CIN wat op zich weer inhoudt dat triggering van onweer niet kan zonder mechanische trigger.

Deze trigger komt er waarschijnlijk niet voor 17-18z vanavond, wanneer een prefrontale convergentielijn/thermische vore binnenkomt vanuit Frankrijk. Pas tegen 22-24z arriveert het koufront zelf. Of de lifting bij de conv.line voldoende is zal nog moeten blijken. Daarover verschillen de modellen maar het is duidelijk dat het allemaal niet robuust oogt om bovengenoemde redenen. De meeste lifting verwacht ik dus het dichtst bij het ULL in het westen van het land.

Waar er onweer ontstaan kan dat wel vrij fel zijn met vooral soms felle neerslag, gezien de PW boven 40mm, tot zelfs 45 mm. Dat betekent kans op lokaal wateroverlast. 

Wat het type onwer betreft moet gedacht worden een cluster, al dan niet MCS met squall line eigenschappen, al zal deze door de gekrompen hoogtewind moeizaam vooruitschuiven. Pre-squall is discrete cel ontwikkeling niet uitgesloten doch de kans is gezien de CIN beperkt. Waar het zou lukken kan dit supercellulair zijn met een SRH rond 120-150 en een EHI rond 1. Maar dat is nu ook weer niet zoveel dus het zal kantje boordje zijn en krachtie persistente supercells zie ik nog niet snel ontstaan. Hagelkansen zijn aanwezig met grootte tot zo'n 2-3 cm. Veel meer lijkt het niet te worden, mede door de relatief lage SC kansen. Wat de kans op convectieve rukwinden betreft lijkt het mee te vallen met een niet al te hoge shear en een IVENS van amper 80 km/h. Rukwinden met lokaal schade zijn mogelijk maar de kans moet niet overdreven worden en sterk verspreide windschade is niet aan de orde naar mijn vermoeden.

Wat de bliksemactiviteit betreft kan het wel intens zijn gezien o.a de toppen die tot de tropopauze zullen reiken en de vermoedelijke clustervorming zoals we actueel over Frankrijk reeds zien.

Conclusie: al bij al vooral over de westelijke landshelft kansen op vrij hevig zomeronweer zonder excessen, elders in het land hangt veel af van het feit of de CIN doorbroken wordt.

woensdag 12 augustus 2015

Onweersverwachting voor 13/8/2015

Van belang de komende 36 uur is een afgesplitst hoogtelaag dat via A Coruna naar Golf van Biskaje trekt en aan de voorzijde een opstuw genereert van extra warme lucht (T850 stijgt zo'n 4 graden naar 18 à 19°). Probleem voor de kansen op zwaar onweer is dat dit aan de voorzijde de opbouw van een rug impliceert welke tot donderdagavond over een groot deel van de Benelux aanwezig blijft en de onweerskans sterk onderdrukt (veel CIN). Bovendien is er weinig lifting in de hogere luchtlagen omdat het ULL maar traag opschuift en bovendien wat opvult tot een gewone trog.

Ik ga er dan voorlopig ook van uit, en dit is in lijn met wat de meerderheid der meso modellen laat zien, dat het over een groot deel van de regio niet zal vlotten met de onweerstriggering. Er lijkt te weinig mechanische triggering aanwezig om de CIN te neutraliseren. De meeste kans daartoe is aanwezig in het westen, vlakbij het ULL/trog waar ook een significante PVA aanwezig lijkt te zijn.

Vooral daar kunnen we dus relatief felle onweersbuien verwachten die ook vrij dynamisch kunnen zijn. De shear en andere dynamische parameters zijn niet overdreven hoog doch net voldoende om lokaal een supercell los te weken. Ook wateroverlast en wat hagel is mogelijk.

Maar echt dramatische toestanden verwacht ik niet, daar is de dynamiek te zwak voor. Later in de avond en nacht naar vrijdag toe kan ook elders een onweer losbarsten wanneer het koufront doortrekt. Maar ook hier verwacht ik voorlopig geen zware problemen.

maandag 3 augustus 2015

Tornado Haumont - precies 7 jaar geleden

Precies 7 terug, op 3 augustus 2008, trok een vernielende tornado over de streek van Hautmont in het noorden van Frankrijk, op slechts enkele kilometer van de Belgische grens. Deze situatie deed er ons nogmaals aan herinneren dat ook bij ons, en meer algemeen in West-Europa, tornado's kunnen voorkomen van de op één na zwaarste categorie (EF4). Er waren bij deze tornado enkele doden te betreuren en de schade was niet te overzien. Een rapport dat ik toen maakte na een onderzoek ter plaatse staat online.

Een kort videofragment van tijdens mijn 'damage survey':


Misschien nog het meest markante van deze case was dat de zeer zware tornado ontstond in een weersituatie die niet eens zo extreem leek te zijn, met slechts een bescheiden CAPE rond 1000 J/kg in een zonaal patroon. Maar het was de combinatie van extreme windshear, zeer sterke dynamiek in de hoogte en een matige onstabiliteit die een vernielende cocktail vormden. Een samenval van omstandigheden dat slechts gedurende een paar uur aanwezig was.